Клиничка психологија Психолошко катче Социјална психологија

Што е нарцистичко пореметување на личноста?

Нарцисистичкото пореметување на личноста (НПЛ) е ментално нарушување што се карактеризира со нездрава самоперцепција. Лицата со оваа состојба чувствуваат дека се супериорни и поважни од останатите околу себе. Тоа подразбира премногу нагласено чувство на надмоќност, привилегираност и престиж. Како и да е, зад таа фасада се крие многу кршлива самодоверба, па токму затоа, лицата со нарцисизам честопати се пречувствителни на критики, на кои може да реагираат со презир, гнев и омаловажување на другите.

Луѓето со нарцисистичко пореметување на личноста се опседнати од успехот и моќта и се многу суетни, мислејќи дека нивните достигнувања и способности се далеку поголеми во однос на оние околу нив. Честопати ги преувеличуваат своите искуства и достигнувања, или пак, просто лажат, со цел да ја поткрепат сликата за себеси. Исто така, тие веруваат дека нивните мислења, интереси и чувства се поважни од оние на останатите, па според тоа, имаат многу ограничена способност за емпатија. Нивното однесување е честопати снисходливо. Имаат неодолива потреба за восхит и почит од страна на останатите.

Нарцисистичкото пореметување на личноста подразбира шаблон од абнормални однесувања и засегнатите лица ги покажуваат карактеристиките на својата состојба во широк спектар на меѓучовечки и социјални ситуации.

Типичните симптоми вклучуваат:

– чувство на супериорност над останатите;

– чезнеење за внимание;

– преголемо чувство за успех, моќ и интелигенција;

-поставување нереалистични цели;

– постојано фалење за достигнувањата и вештините;

– барање посебен третман;

– љубомора на туѓите успеси;

– исклучителна чувствителност на противречење и критика;

– реагирање на критиките со гнев или понижување на другите;

– манипулативна природа;

– проблеми во одржувањето здрави врски и односи;

– верување дека другите им љубоморат;

–  го сакаат „најдоброто“ од сѐ;

– верување дека останатите треба да ги слушаат нивните совети и препораки;

– ограничена емпатија;

– егоцентричност и опседнатост со сопствените чувства и интереси;

– очекувања да бидат возвеличувани и обожавани.

Точната причина за нарцисистичкото пореметување на личноста сѐ уште не е позната, но се верува дека е комбинација од генетски, психолошки, социјални и фактори од околината.

Иако лекувањето е многу тешко и не постои општоприменлив третман, главните терапевтски пристапи кон оваа состојба се советувањето и психотерапијата. Во случаи на анксиозност и депресија, може да се препишат соодветни лекови.

За крај, неопходно е да се спомене дека нарцисистичкото пореметување на личноста и нарцисизмот не се, или можеби подобро кажано, не мора да бидат едно и исто. Секоја личност има нарцисистички црти; некои од нив се пожелни, па дури и неопходни во одредени „дози“, што значи дека нарцисизмот е спектар, и колку повеќе се изразени и доследни неговите токсични црти, толку повеќе се доближуваме до официјалната дијагноза: нарцисистичко пореметување на личноста.

Според д-р Ананја Мандал
Приспособил и превел од англиски: Симеон Јанков

Similar Posts

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *

Крајбрежје